Het is natuurlijk hartstikke leuk om op reis te gaan, ook als je zwanger bent. Misschien droom je wel van hoge bergen en echte jungles. Maar is dit wel zo verstandig nu je zwanger bent? Welke gebieden zijn veilig om te bezoeken en welke landen kun je beter nog even uitstellen?

De meeste landen kun je prima bezoeken tijdens je zwangerschap. Vraag jezelf altijd af of je je er veilig voelt en zoek van tevoren uit of je er goede medische hulp snel kunt krijgen.

Waar kun je beter niet heen gaan?

  • Landen waar Malaria, gele koorts en het zikavirus voorkomen kun je beter niet bezoeken.

Van een infectie met Malaria kunnen zowel jij als je baby erg ziek worden. Daarbij komt kijken dat in deze landen goede medische zorg niet altijd tot de beschikking is. Om Malaria te voorkomen wordt veelal DEET of Permethrine gebruikt. In beide producten zitten gevaarlijke stoffen voor de baby. Liever het gebruik hiervan tijdens de zwangerschap beperken. Daarnaast zijn er ook nog de antimalariatabletten. De twee meest bekende vormen zijn de Lariam en Malarone. Lariam kan in principe tijdens het 2de en 3de trimester van de zwangerschap veilig worden gebruikt. Besef je wel dat je wellicht gevoeliger bent voor de bijwerkingen van deze tabletten nu je zwanger bent. Lariam wordt afgeraden tijdens het 1ste trimester van de zwangerschap of in de drie maanden voorafgaand aan de zwangerschap. Over Malarone is nog weinig bekend. Daarom is het niet verstandig om te gebruiken voorafgaand aan de zwangerschap of tijdens de zwangerschap.

Gele koorts kan net zoals Malaria ernstige gevolgen hebben voor jou en je baby. De vaccinatie van gele koorts bestaat uit een levend vaccin, deze wordt liever niet gegeven tijdens de zwangerschap. Ook is het niet verstandig om de eerste maand na het krijgen van deze vaccinatie zwanger te raken. Gele koorts wordt net als Malaria en het zikavirus via een mug overgedragen. Het is lastig om dit te voorkomen. Reizen naar landen waar gele koorts voorkomt wordt daarom ontraden.

Het zikavirus is sinds 2015 in het nieuws. Een besmetting met het zikavirus heb je niet altijd in de gaten en de klachten zijn niet altijd duidelijk. De gevolgen kunnen echter groot zijn voor je baby. Inmiddels is het bekend dat het zikavirus aangeboren afwijkingen bij je kindje kan veroorzaken, waaronder microcefalie (een te kleine schedelomtrek). Het wordt aangeraden om tenminste een maand te wachten met zwanger worden na bezoek van een land waar het zikavirus voorkomt.

Wat zijn nu deze risicovolle landen:

  • Malaria: West-Afrika, Zuidoost-Azië, Papoea, Papoea-Nieuw-Guinea, een aantal eilanden in de Stille Oceaan en het Amazonegebied.
  • Gele koorts: Zuid-Amerika, Afrika, Panama en op de Caribische eilanden Trinidad en Tobago.
  • Zikavirus: Alle landen van Zuid- en Centraal-Amerika, met uitzondering van Argentinië en Guyana, de Caraïben, Singapore, Maleisië, Filippijnen, Thailand, Vietnam, sommige eilanden in de Stille Oceaan (bijv. Fiji en de Salomon-eilanden), Florida (Verenigde Staten).

Kies je ervoor ondanks de risico’s toch naar deze landen te reizen probeer contact met muggen dan zoveel mogelijk te vermijden, door:

  • Bedekte kleding te dragen
  • Smeer onbedekte huid in met maximaal 30% DEET
  • Slapen onder een (geïmpregneerde) klamboe
  • Overleg met je verloskundige, gynaecoloog, huisarts het gebruik van antimalariatabletten.
  • Vaccinaties moeten overwegen worden per land en situatie, overleg dit met je GGD.
  • Hooggelegen gebieden

Zwangeren hebben sneller last van klachten in hooggebergte, denk aan zuurstoftekort. Het is advies is om niet boven de 2500m te gaan. Span je niet veel in en vermijd zware lichamelijk activiteiten. De middelen tegen hoogteziekte worden in de zwangerschap afgeraden.

Overig advies
Besef je ook dat voeding in andere landen heel anders kan zijn. Een simpele voedselvergiftiging kan in (sub-)tropische landen zeer gevaarlijk zijn. Naast voeding is het belangrijk schoon drinkwater (geseald fleswater) tot je beschikking te hebben.

Reizigersdiarree is iets wat veel voorkomt bij reizigers naar (sub-)tropische gebieden. Het gebruik van loperamide (diarreeremmer) wordt tijdens de zwangerschap afgeraden. Gebruik van ORS tijdens de zwangerschap kan geen kwaad. ORS is puur ter voorkoming van uitdroging. Neem contact op met een arts wanneer:

  • De diarree langer dan 24u aanhoudt.
  • Je meer dan 3x waterdunne ontlasting binnen 8 uur hebt.
  • Je koorts boven 38.5 °C hebt.
  • Je diarree met slijm of bloed hebt.
  • Je diarree in combinatie met overgeven hebt.

Heb je andere klachten die lijken op een infectie met Malaria, Gele koorts of het zikavirus, zoek altijd contact met een arts!

Liefs, Bernice
Verloskundige i.o.

Bronnen: